e-streszczenia.info

Stanisław Trembecki (1739-1812) był uczestnikiem i ozdobą obiadów czwartkowych z racji swego wykształcenia i talentu poetyckiego. Publikował swe utwory na łamach \"Zabaw Przyjemnych i Pożytecznych\". Będąc szambelanem, a potem sekretarzem królewskim, posiadał znakomite rozeznanie w sprawach państwowych i zajmował wobec nich postawę rozumnego reformatora. W jego wierszach politycznych znajdziemy wiele krytyki pod adresem egoizmu szlacheckiego, życia nad stan i braku patriotyzmu. W liście do Ignacego Krasickiego pisał: \"Gnuśność, zbytek powszechny, wnętrzne niepokoje, Brak gdzie trzeba, słuszności, a podłości przemoc, Wprawiły ziemię polską w tę okropną niemoc\". Na szczególną uwagę w twórczości Trembeckiego zasługują bajki. W Polsce, przed Stanisławem Trembeckim, bajki pisali m.in. Biernat z Lublina, Mikołaj Rej, Szymon Szymonowic, a w epoce oświecenia obok Trembeckiego wymienić należy Adama Naruszewicza, Franciszka Karpińskiego, Juliana Ursyna Niemcewicza i najznakomitszego z nich, Ignacego Krasickiego. Ze względu na stopień rozbudowania tekstu bajki, dzielimy je na krótkie, zwięzłe, tzw. epigramatyczne i dłuższe (bajki - opowiadania), tzw. narracyjne. Do bajek narracyjnych należy \"Myszka, kot i kogut\", napisana \"w guście La Fonteine\" jak zaznaczył Trembecki w tytule zbioru swych bajek. Jej naczelna myśl zawarta jest w końcowych wersach: \"Nie sądź nikogo po minie, Bo się w sądzeniu poszkapisz\". (poszkapisz = omylisz) Przygoda małej, niedoświadczonej myszki dowodzi, że \"pozory mylą\", i że nie wszystko, co robi dobre wrażenie, jest dobre rzeczywiście. Myszka z zachwytem opowiada matce o miłym, łagodnym zwierzęciu, które chciała z czułością \"poiskać\", ale przeraziło ją straszne ptaszysko, wrzaskliwe i groźne. Znająca świat i życie dorosła mysz wyjaśniła córce, że \"ten, co tak siedział skromnie to kot bestyja\", zguba mysiego rodu, a \"drugi był to kogut i groźba jego pusta\". Na uwagę zasługują również dwa poematy Trembeckiego - \"Powązki\" i \"Polanka\", głównie ze względu na istniejące w nich akcenty humanitarne.